गल्फ खेलसंग आफ्नो पुस्तैनी नाता जोडिएको बताउन रुचाउने प्रोफेनल गल्फ खेलाडी राधेश्याम थापा बाल्यकालदेखि नै गल्फ खेलमा संलग्ता रहँदै आएको छ । थापाका पिता घनश्याम थापा कोचर भएको नाताले दश वर्षको उमेरदेखि नै जुनियर गल्फ च्याम्पियनसीप प्रतियोगितमा सहभागी बन्न सफल हुनुभएको थियो । विभिन्न प्रतियोगिताहरुमा सहभागी भएर अनेक पदक हासिल गर्न सफल थापाले संयुक्त राज्य अमेरिकाको गल्फर्स क्यारिर कलेजबाट ग्राजुएशन गर्नु भएको हो । गल्फ खेलाडी थापा विगत लामो समयदेखि नेपाली गल्फ खेलको विकासका लागि क्रियाशील रहँदै आउनु भएको छ । प्रस्तुत छ, लोकसत्ता डटकमका लागि थापासंग जानुका बराल र रुबिना गौतमले गरेको कुराकानीको सम्पादित सारसंक्षेपः
नेपालमा अन्य धेरै खेल रुचाइन्छ र अन्य खेलमा बढि आर्कषण देखिन्छ तर तपाईले चाहिँ गल्फ खेललाई नै किन रोज्नु भयो ?
हो, नेपाल मात्र होइन अन्तर्राष्ट्रिय जगतमा समेत धेरै खेलहरु छन् तर मैले गल्फलाई रोज्नुको कारण मेरो बुबा नेपालको एक मात्र प्रथम कोच हुनुहुन्थ्यो । ३ बर्षको उमेरदेखि नै मेरो बुबाले मलाई गल्फ खेल्न सिकाउनु भएको थियो । अल इन्डिया सब जुनियर, अल इन्डिया जुनियर अनि वील्स् मास्टर च्याम्पियनसीप हासिल गरेको कारणले गर्दा मेरो सोचाइ नै गल्फप्रति गयो । मेरा लागि गल्फ नै जीवन र जगत हो । त्यसैले मेरो प्रथम रोजाई नै गल्फ खेल बन्न पुग्यो ।
नेपालीमा गल्फलाई बुझ्नेको संख्या निकै कमि छ । तपाई त कोच बनिसक्नु भएको छ नेपालीले यो खेललाई बुझ्न नसक्नुको कारण चाहिँ के रहेछ ?
भनिन्छ नेपालमा यो खेल एउटा महङ्गो खेलको रुपमा लिइन्छ जसमा विशिष्ट व्यक्तिहरुले मात्र खेल्ने खेल हो भन्ने आम नेपाली मानसपटमा छाइरहेको छ । अर्को कुरा नेपालमा पर्याप्त गल्फ कोर्स नहुनु र सरकारी निकायबाट पनि यस खेललाई खासै महत्व नदिनुको कारणले पनि यो खेल त्यति चर्चित हुन नसकेको भन्दा फरक पर्दैन । साथै यो खेलको टुर्नामेन्टहरु पनि त्यति उल्लेखनीय मात्रामा नहुनु नै गल्फप्रति आम सर्वसाधारणको आकर्षणमा कमी हुनु हो । यसलाई व्यवस्थित रुपमा अघि बढाउन सके यस्को भविष्य नेपालमा राम्रो छ ।
तपाईका नजरमा नेपालको सन्दर्भमा गल्फ खेलको भविष्य कस्तो छ ?
गल्फ खेलको भविष्यका सम्बन्धमा नेपालको सन्दर्भमा सीधा शब्दमा भन्ने हो भने सरकारले सम्बन्धित निकायमा जस्तै खेलकुद मन्त्रालय र परिषदबाट सहयोग नगर्ने हो भने नेपालमा भएका गल्फ कोर्सहरु पनि बिस्तारै बन्द हुदै जाने खतरा रहेको देख्छु । अन्ततः नेपालबाटै गल्फ खेल पलायन हुन सक्ने खतरा रहेकाले सरोकारवाला निकायबाट समयमा नै यस खेलको संरक्षण गर्न अनुरोध समेत गर्दछु । यसलाई बचाउन र यो खेलको बृद्धि विकासका लागि विद्यालय स्तरबाट नै यसलाई एउटा महत्वपूर्ण खेलको रुपमा राखेर विशेष कक्षा संचालन गर्ने, सानो गल्फ कोर्ष, गल्फ क्लवहरु ठाउँठाउँमा खोल्ने र निजी क्षेत्रबाट पनि यसलाई लगानी तथा प्रायोजन गरेर विभिन्न तवरका जुनियर, एम्याचर अनि व्यवसायिक खेलाडीहरुको प्रतियोगिता गर्ने गरियो भने यस खेलको भविष्य पनि राम्रो हुने देखेको छु ।
गल्फ कोच बनेको प्रति तपाईलाई कत्तिको आत्मासन्तुष्टी मिल्छ ?
हाल म जुन अवस्थामा छु र मेरो जुन पहिचान बनेको छ, त्यसबाट मलाई पूर्ण रुपमा आत्मसन्तुष्टी मिलेको छ । एक त यो खेल नै रमाइलो प्रकृतिको खेल हो । अका कुरा यो खेललाई बुझेर गल्फ खेल्छु र सिक्छु भनेर आउनेहरुलाई आपूmसँग भएको कला र क्षमता प्रस्तुत गर्न पाउँदा मलाई एक्दमै रमाइलो लाग्छ । जो मेरो प्रशिक्षणमा सिक्न आउनुहुन्छ, उहाँहरुले पूरा गल्फको बारेमा निती नियम सहित सिकाउँछु । मैले अमेरिकाको क्यालिफोनिया स्थित प्रोफेस्नल गल्फर करियर कलेजमा हासिल गरेर आएको अत्याधुनिक शिक्षाबाट उहाँहरुले भरपुर कक्षा पाउँदै आउनु भएको छ । यसमा म एकदमै सन्तुष्ट छु ।
फुटबल, क्रिकेट र बक्सिङ्ग खेलाडीहरुलाई प्रायः सबै नेपाली युवाहरुले चिन्छन् । तर गल्फ जस्तो प्रतिष्ठित खेल बिधाको खेलाडीहरुलाई किन अधिकांश नेपालीले चिनेकै हुँदैनन् ?
हो, नेपालमा खेलिने अन्य खेल जस्तै फुटबल, क्रिकेट, बक्सिङ्ग मार्सल आर्टको खेलाडीलाई अधिकांश मानिसले चिनेका हुन्छन् तर गल्फ कोच एवम् खेलाडीलाई खासै चिन्दैनन् भन्ने कुराले यो खेललाई नेपालमा बढी महत्व नदिएको स्वतः स्पष्ट हुन्छ । गल्फ कोर्सको कमी, प्रोफेसनल टोर्नामेन्ट र मिडियामा प्रचारको कमी हुनाले पर्याप्त मात्रामा टोर्नामेन्ट म्याचहरुमा मात्र लिने र यस खेलका बारेमा जो जति दर्शक तथा प्रशंसक छन् उनीहरुले खेल विभिन्न माध्यमबाट हेर्ने गर्छन् । यस खेलका पनि चर्चित खेलाडीहरु जो कसैको दिमागमा मनबाट नाम आइहाल्छ जस्तै अन्तर्राष्टिय चर्चित खेलाडीहरु Tiger wood, philmikalson ricky fouler जस्ता विश्व चर्चित खेलाडीहरु छन् भने नेपालमा पनि पुराना तथा चर्चित खेलाडी घनश्याम थापा, जसले दुई पल्ट नेपालकै प्रतिनिधित्व गरी विश्वकप समेत खेली सक्नु भएको छ । हाल नेपालका चर्चित खेलाडीहरुमा ः शिवराम श्रेष्ठ, भुवन नगरकोटी, दीपक थापामगर जस्ता खेलाडीहरुले विभिन्न टोर्नामेन्टमा विजय हाँसिल गरिसकेका छन् । तर तिनीहरुको प्रभाव आम जनतामा कम परेको देखिन्छ । त्यसैले बेलाबेलामा कुन खेलप्रति कत्तिको जनमानसको रुचि छ भन्ने कुरा आउँछ ।
अन्तमा गल्फ खेल प्रेमीहरुलाई तपाई के सन्देश दिन चाहनुहुन्छ ?
गल्फको लागि नै भनेर मेरो अहिलेसम्मकै सम्पूर्ण समय खर्चिदै आएको छु । मेरो बाँकी जीवन पनि गल्फ खेलमै समर्पित रहने कुरा पनि जानकारी गराउन चाहान्छु । मलाई सम्बन्धित निकायले कुनै अवसर प्रदान गरेको खण्डमा मैले अमेरिकाबाट हाँसिल गरेर आएको गल्फ डिग्री पूर्ण रुपमा आफ्नै देशमा उपयोग गर्न चाहन्छु । नेपालमा रहेका जति पनि व्याबसायिक गल्फ खेलाडीहरु छन् उनीहरुले आफ्नो जीवनको महत्वपूर्ण समय यस खेलमा समर्पित गरेर सफलता पनि हाँसिल गर्दै व्याबसायिक गल्फ खेलाडीहरु बनेका हुन् । तर दुःखको कुरा आगामी दिनहरुमा नेपालमा भएका गल्फ कोर्स क्लबहरु पनि बन्द हुदै जाने खतरा बढेको छ । त्यसैले आफ्नो भविष्य गल्फ खेलप्रति नदेखेरै होला नेपाली व्याबसायिक गल्फ खेलाडीहरु रोजगारीको लागि अन्य काममै भए पनि बाहिरी देशहरुमा पलायन हुने गरेका धेरै उदाहरण छन् । सर्ब प्रथम खेलाडी पलायन हुने क्रमलाई तुरुन्त रोक्न सक्नुपर्छ । यसका लागि नेपालमा हुने गरेको नेपाल गल्फ व्यवसायिक टुर जम्मा जम्मी १० वटा मात्रै हुन्छ त्यस मध्ये त्यो सूर्य नेपाल प्रा.लि.ले ८ वटा स्पन्सर गर्छ र Amateure तर्फ हुने Hyudai CMS shikhar Insurance carlsberg जस्ता कम्पनीले प्रायोजन गर्ने गरेको १ दिने क्लब टोर्नामेन्ट मात्र छन् । यसलाई पनि बढाएर व्यवसायिक तर्फ पनि प्रायोजन गरेमा केही हदसम्म व्यवसायिक खेलाडीहरु बाहिर पलायन हुने क्रममा कमि आउने थियो । यस तर्फ नेपाल सरकारले पनि विशेष महत्वका साथ यस खेलको महत्वलाई ध्यान दिई बढीभन्दाबढी लगानी गराउन आवश्यक छ । मैले Amateure बाट खेल सम्बन्धि हासिल गरेको डिग्रीको सही ठाउँमा सदुपयोग गराएमा नेपालमा golfing को बृद्धि र विकास हुने थियो । यसैका लागि मैले उज्जवल तारा र अरु प्रि स्कूलमा गई स–साना विद्यार्थीहरुलाई प्लाष्टिकको गल्फ किड्स्ले प्रशिक्षण गराइरहेको हुन्छु । यसमा उज्जवल ताराले गल्फको महत्व बुझेर यस खेलको उत्थानको लागि आफूले लगानी समेत गरी आफ्नो स्कूलमा तालिम क्याम्प नै शुरु गराएकोमा म गौरवान्वित भएको छु । यसैगरी अन्य निजी क्षेत्रका संघ÷संस्थाहरुले पनि आफ्नो स्कूलको पाठ्यक्रममा स्पोर्टस्मा गल्फलाई समावेश गराएकोमा पनि गल्फ खेलको लोकप्रिय बढ्दै जानेमा म विश्वस्त छु ।
राधेश्याम थापा
गल्फ खेलको प्रशिक्षक हुनुहुन्छ ।