रामहरि खतिवडाको सहमहामन्त्री यात्रा, मैदानमा नौ प्रतिस्पर्धी

काठमाडौँ । नेपाली कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशनमा खुला सहमहामन्त्रीका दुई पदका लागि १० जना उम्मेदवार आमनेसामने भएका छन् । ओखलढुङ्गाका रामहरि खतिवडाले अजयबाबु शिवाकोटी, अमृतकुमार अर्याल, देवेन्द्रराज कण्डेल, दिनेश कोइराला, डिल्लीराम सुवेदी, विकास कोइराला, विमलराज क्षेत्री, रमेशप्रसाद धमला र राजीव ढुङ्गानासँग प्रतिस्पर्धा गर्दै हुनुहुन्छ । विद्यार्थी राजनीतिबाट कांग्रेसको मूल राजनीतिमा प्रवेश गर्नुभएका खतिवडाको राजनीतिक यात्रा लामो छ । उहाँ २०४८ सालदेखि निरन्तर महाधिवेशन प्रतिनिधि रहँदै आउनुभएको छ । पार्टी संगठनमा सक्रियतासँगै संसदीय राजनीतिमा समेत भूमिका निर्वाह गर्नुभएका खतिवडा प्रतिनिधिसभा सदस्य भइसक्नुभएको छ भने संसद्को राज्य व्यवस्था तथा सुशासन समितिको सभापतिको जिम्मेवारीसमेत सम्हालिसक्नुभएको छ । पार्टीका विभिन्न तहमा काम गर्दै संगठन निर्माण, राजनीतिक बहस र संसदीय भूमिकामा सक्रिय खतिवडा यसपटक खुला सहमहामन्त्रीका लागि मैदानमा उत्रिनुभएको हो । दुई पदमा १० उम्मेदवार रहेकाले उहाँको प्रतिस्पर्धा एउटै क्षेत्र वा पुस्तामा सीमित छैन; विद्यार्थी राजनीति, जिल्ला संगठन, संसदीय अभ्यास, सञ्चार, युवा तथा व्यावसायिक क्षेत्रको अनुभव बोकेका नेताहरूबीचको प्रतिस्पर्धा बनेको छ ।

खतिवडासँग प्रतिस्पर्धामा रहनुभएका अजयबाबु शिवाकोटी दोलखाबाट कांग्रेस राजनीतिमा स्थापित हुनुभएका सञ्चार पृष्ठभूमिका नेता हुनुहुन्छ । नेपाल विद्यार्थी सङ्घको राजनीतिबाट पार्टीमा सक्रिय हुनुभएका शिवाकोटीले पत्रकारितासँगै पार्टीको संगठन र सार्वजनिक राजनीतिक बहसमा भूमिका निर्वाह गर्दै आउनुभएको छ । अमृतकुमार अर्याल मोरङका पुराना कांग्रेस नेता हुनुहुन्छ । कोशी क्षेत्रको पार्टी संगठनमा लामो समय सक्रिय रहनुभएका अर्यालले जिल्ला तथा पार्टीका विभिन्न राजनीतिक गतिविधिमा भूमिका खेल्दै आउनुभएको छ । देवेन्द्रराज कण्डेल नवलपरासी पश्चिमका अनुभवी कांग्रेस नेता हुनुहुन्छ । लामो राजनीतिक यात्राका क्रममा उहाँले पूर्वगृहराज्यमन्त्रीको जिम्मेवारीसमेत सम्हालिसक्नुभएको छ र तराई–मधेसको कांग्रेस राजनीतिमा निरन्तर सक्रिय रहनुभएको छ । दिनेश कोइराला चितवनका नेता हुनुहुन्छ । पार्टी संगठनमा सक्रिय रहनुभएका कोइरालाले राज्यमन्त्रीको जिम्मेवारीसमेत सम्हालिसक्नुभएको छ । चितवन केन्द्रित राजनीतिक सक्रियता र बागमती क्षेत्रको सांगठनिक सम्बन्ध उहाँको राजनीतिक यात्राका महत्वपूर्ण पक्ष हुन् । डिल्लीराम सुवेदी बागलुङका युवा नेता हुनुहुन्छ । नेपाल विद्यार्थी सङ्घको राजनीतिबाट उदाउनुभएका सुवेदीले पार्टीको युवा राजनीतिमा सक्रिय भूमिका निर्वाह गर्नुभएको छ भने प्रदेशसभा सदस्यको जिम्मेवारीसमेत सम्हालिसक्नुभएको छ । विद्यार्थी तथा युवा पुस्ताको सहभागितालाई प्राथमिकतामा राख्दै उहाँ सहमहामन्त्रीको प्रतिस्पर्धामा हुनुहुन्छ ।

विकास कोइराला तनहुँ कांग्रेसको जिल्ला संगठनमा लामो समय काम गर्नुभएका नेता हुनुहुन्छ । जिल्ला सभापतिको जिम्मेवारी सम्हालिसक्नुभएका उहाँको राजनीतिक परिचय स्थानीय संगठन निर्माण र पार्टी सञ्चालनको अनुभवसँग जोडिएको छ । विमलराज क्षेत्री पर्वतबाट उम्मेदवार बन्नुभएको छ । तरुण तथा युवा राजनीतिमा सक्रिय क्षेत्रीले गण्डकी प्रदेशको पार्टी संगठनमा काम गर्दै आउनुभएको छ । रमेशप्रसाद धमला धादिङका नेता हुनुका साथै पर्यटन व्यवसायमा समेत संलग्न हुनुहुन्छ । राजनीतिक गतिविधि र व्यावसायिक क्षेत्रको अनुभवलाई सँगसँगै अघि बढाउँदै आउनुभएका धमला पनि खुला सहमहामन्त्रीको प्रतिस्पर्धामा हुनुहुन्छ । राजीव ढुङ्गाना सुनसरीका नेता तथा नेपाल विद्यार्थी सङ्घका पूर्वकेन्द्रीय अध्यक्ष हुनुहुन्छ । विद्यार्थी संगठनको नेतृत्वबाट पार्टीको मूल राजनीतिमा स्थापित ढुङ्गाना युवा पुस्तासँगको सम्बन्ध र संगठनात्मक अनुभवलाई आधार बनाएर सहमहामन्त्रीको प्रतिस्पर्धामा उत्रिनुभएको छ । विद्यार्थी संगठनको नेतृत्व, युवा परिचालन र पार्टीको केन्द्रीय राजनीतिमा सक्रियताका कारण उहाँको उम्मेदवारी पनि यो प्रतिस्पर्धाको महत्वपूर्ण पक्ष बनेको छ ।

खुला सहमहामन्त्रीको मैदानमा रहेका यी १० नेताको राजनीतिक पृष्ठभूमि र पार्टीभित्र निर्वाह गरेका जिम्मेवारी फरक–फरक छन् । खतिवडासँग लामो महाधिवेशन प्रतिनिधिको निरन्तरता, संगठनात्मक सक्रियता र संसदीय अनुभव छ भने शिवाकोटीसँग सञ्चार तथा विद्यार्थी राजनीतिबाट विकसित राजनीतिक परिचय छ । अर्यालको राजनीतिक आधार कोशी क्षेत्रको संगठनसँग जोडिएको छ भने कण्डेलसँग लामो संसदीय तथा सरकार सञ्चालनको अनुभव छ । कोइरालाको राजनीतिक सक्रियता चितवन र बागमती क्षेत्रमा केन्द्रित छ भने सुवेदी विद्यार्थी तथा युवा राजनीतिबाट अघि आउनुभएको हो । विकास कोइरालाको अनुभव जिल्ला संगठनको नेतृत्वसँग जोडिएको छ भने क्षेत्रीको राजनीतिक सक्रियता युवा तथा तरुण परिचालनसँग सम्बन्धित छ । धमलाको राजनीतिक यात्रासँग व्यावसायिक क्षेत्रको अनुभव जोडिएको छ भने ढुङ्गानाको मुख्य राजनीतिक पृष्ठभूमि नेपाल विद्यार्थी सङ्घको नेतृत्व हो । फरक भूगोल, पुस्ता र संगठनात्मक अनुभव बोकेका यी उम्मेदवार एउटै खुला समूहमा प्रतिस्पर्धामा रहेकाले महाधिवेशन प्रतिनिधिको मत कुन आधारमा विभाजित हुन्छ भन्ने विषयले निर्वाचनलाई थप चासोपूर्ण बनाएको छ । दुई पदका लागि हुने मतदानबाट यी १० जनामध्ये दुई जना नेपाली कांग्रेसको नयाँ केन्द्रीय कार्यसमितिमा खुला सहमहामन्त्रीका रूपमा निर्वाचित हुनेछन् ।